Pomniki przyrody w gminie Radków.

Tereny gminy miejsko – wiejskiej Radków leżą w północno – zachodniej części Ziemi Kłodzkiej, w województwie dolnośląskim. Niemal połowa powierzchni Parku Narodowego Gór Stołowych (z najwyższym szczytem – Szczeliniec Wielki 919 m) znajduje się w granicach administracyjnych omawianej gminy. Licznie odwiedzane przez turystów Góry Stołowe to obszar o wybitnych walorach przyrodniczych i krajobrazowych, ale z racji ochrony parkowej nie posiadają pomników przyrody. Liczne pomnikowe drzewa w gminie Radków rosną w założeniach parkowych, przylegających do zamku w Ratnie Dolnym oraz w Ścinawce Średniej i Górnej. Dużym problemem w poznawaniu tutejszych pomników przyrody jest brak jakiegokolwiek oznakowania, na żadnym z fotografowanych drzew nie widziałem urzędowej tabliczki.

Przegląd pomników przyrody w gminie zaczniemy od samego Radkowa. Do niedawna radkowski rynek upiększała 300 – letnia lipa, która ze względu na zły stan musiała zostać wycięta. W jej miejsce posadzono dużo młodszą, przeniesioną z okolic zalewu.

Obecnie jedynym pomnikiem przyrody w mieście jest dąb szypułkowy o obwodzie 436 cm i wysokości 24 m, rosnący niedaleko rynku przy ul. Spadzistej.

GPS N 50°30′18.05″ , E 16°24′07.36″

Pobliskie Wambierzyce to obowiązkowy punkt zwiedzania Ziemi Kłodzkiej. Rzesze turystów i wiernych przyciąga wspaniała bazylika Nawiedzenia NMP.

Pomnikowe drzewo w tej miejscowości to klon jawor o obwodzie 361 cm i wysokości 22 m. Rośnie po lewej stronie drogi wylotowej do Polanicy – Zdroju, ok. 300 m od ostatnich zabudowań.

GPS N 50°29′18.35″ , E 16°27′48.83″

Ratno Dolne to długa wieś łańcuchowa z dominującym nad nią dużym renesansowym zamkiem, niestety popadającym w coraz większą ruinę (więcej tutaj).

Do zamku prowadzi pomnikowa aleja lipowa, licząca po obu stronach 38 okazów o obwodzie 215 – 368 cm.

GPS N 50°30′20.23″ , E 16°27′33.93″ (początek)

Do zamku przylega niszczejący park ze stawem. Ochroną pomnikową objęto tu 8 egzemplarzy drzew, jednak ze względu na brak tabliczek są trudne do identyfikacji. Status pomnika przyrody z pewnością posiada jedyna topola biała rosnąca nad brzegiem stawu.

Okaz mierzy 385 cm w pierśnicy, wysokość topoli 26 metrów.

Również nad stawem rośnie jeden z dwóch pomnikowych egzemplarzy jesionu wyniosłego, drugi prawdopodobnie pomiędzy brzegiem stawu a Pośną. Okazy mierzą 360 i 334 cm w obwodzie, przy wysokości 21 i 31 m.

W pobliżu pomnikowej topoli prawdopodobnie zlokalizowana jest grupa 3 pomnikowych świerków pospolitych o obwodach  265, 269, 271 cm i wysokości 29, 32, 30 m.

Ponadto w parku rosną dwa pomnikowe dęby o obwodach 378, 399 cm.

Wiele pomnikowych drzew upiększa park przylegający do Dolnego Dworu (klasztor jezuitów) w Ścinawce Średniej. Dwa okazałe drzewa, w tym pomnikowy klon pospolity rosną na dziedzińcu przed pałacem.

GPS N 50°30′46.93″ , E 16°30′11.59″

W parku, przy brzegu rzeki Ścinawki rosną trzy pomnikowe buki pospolite o obwodach 360, 420, 339 i wysokości 27 m.

Ponadto w parku rosną 4 pomnikowe dęby, drugi pomnikowy klon pospolity, pomnikowy jesion wyniosły i lipa drobnolistna.

Piękny okaz lipy drobnolistnej rośnie na placu przed budynkiem 39 w Ścinawce Górnej.

GPS N 50°32′42.83″ , E 16°27′46.71″

Lipa mierzy 424 cm w obwodzie, wysokość drzewa 20 metrów.

W pobliżu znajdują się częściowo zrujnowane zabudowania pałacu Sarny.

Od wschodu do pałacu przylega założenie parkowe, ograniczone nurtem rzeki Włodzicy. Na stromym zboczu i wewnątrz bardzo zarośniętego parku  rośnie 9 pomnikowych egzemplarzy dębów szypułkowych, niestety trudnych do odnalezienia i sfotografowania nawet przed sezonem wegetacyjnym..

Najgrubsze pomnikowe drzewo w gminie Radków to dąb szypułkowy rosnący przy posesji nr 12 w Tłumaczowie.

GPS N 50°33′06.55″ , E 16°26′27.26″

Okaz mierzy w pierśnicy 623 cm, wysokość dębu 23 metry.

Aleja Przyleśna w Bolesławcu.

Na liście pomników przyrody Bolesławca znajduje się 15 okazów drzew (Pomnikowe drzewa w Bolesławcu cz. I i cz. II), kilkanaście głazów narzutowych oraz jedna aleja lipowa, nazwana „Aleją Przyleśną”. Status pomnika przyrody rzeczona aleja zyskała całkiem niedawno, bo Uchwałą Rady Miasta Bolesławiec z dnia 28 marca 2012 r. Zlokalizowana jest na skraju lasu komunalnego, pomiędzy ulicami Piastów i Kosiby. Wzdłuż alei poprowadzona jest ścieżka przyrodnicza „Las przy ul. Piastów w Bolesławcu” (przystanek 5 i 6). Zapraszam zatem na krótki spacer trasą w kształcie pętli, o długości 2 kilometrów (pełny opis ścieżki tutaj).Początek, a właściwie wg dokumentacji koniec alei, jest wyraźnie oznaczony dużą, czerwoną tablicą.

GPS N 51°15′20.22″ , E 15°35′38.63″

W dwurzędowej „Alei Przyleśnej” o długości 350 m rośnie 57 lip drobno – i szerokolistnych, o obwodach mieszczących się w przedziale 120 – 430 cm i wysokości 12.5 – 24 m.

W wypróchniałych pniach i konarach pięciu lip tworzących aleję, stwierdzono stanowiska ściśle chronionego i zagrożonego wyginięciem chrząszcza – pachnicy dębowej. Właśnie występowanie tego owada było głównym argumentem do objęcia ochroną tej alei.

Na końcu alei, przy ogromnej lipie „Dagmara” (opisanej w poprzednim artykule), znajduje się tablica o treści przybliżającej wiedzę o drzewach pomnikowych.

GPS N 51°15′12.42″ , E 15°35′26.73″

Zainteresowani zabytkowymi budowlami z pewnością podejdą pod neogotycką wieżę widokową „Jenny”. Niestety nie można z niej podziwiać widoków.wieża widokowa Jenny w Bolesławcu

Wracając, warto jeszcze odnaleźć „Balbinkę”, 150 – letnią lipę godną objęcia ochroną pomnikową.lipa Balbinka - las komunalny przy ul. Rajskiej w Bolesławcu