Pomniki przyrody w Dębowcu (pow. cieszyński, śląskie)

Dębowiec to duża wieś (siedziba gminy) położona w południowej części województwa śląskiego, w powiecie cieszyńskim. Charakterystyczne w krajobrazie tej miejscowości są liczne stawy hodowlane ulokowane głównie wzdłuż potoku Knajka (dopływ Wisły), pierwsze z nich założono już w XVI w. Dębowiec nie posiada znaczących zabytków; skarbem ukrytym głęboko w ziemi są eksploatowane pokłady gazu ziemnego oraz leczniczej solanki. Mieszkańcy wsi oraz odwiedzający ją turyści, mogą skorzystać z dobroci bogatej w jod solanki, przebywając w pobliżu zlokalizowanej w centrum miejscowości tężni.

tężnia solankowa w Dębowcu

tężnia solankowa na tle Urzędu Gminy Dębowiec

fragment tężni solankowej w Dębowcu

Skład chemiczny rozpylanej na tężni solanki na zdjęciu poniżej:

skład chemiczny solanki w Dębowcu

Na terenie Dębowca rośnie wiele okazałych drzew, statusem pomnika przyrody uhonorowano tu 5 dębów szypułkowych o szacunkowym wieku ok. 250 – 300 lat. Zostały one powołane do ochrony pomnikowej w grudniu 1959 r. Dąb zlokalizowany najbliżej centrum rośnie na tyłach posesji przy ul. Rzecznej, jest świetnie widoczny z ul. Skoczowskiej.

GPS N 49°48’51″ , E 18°43’27″

pomnikowy dąb rosnący przy ul. Rzecznej w Dębowcu

Drzewo mierzy w obwodzie 618 cm, wysokość okazu 23 m.

pień pomnikowego dębu rosnącego przy ul. Rzecznej w Dębowcu

W niewielkim parku otaczającym Dwór Dębowiec rośnie drugi pomnikowy dąb o obwodzie 462 cm i wysokości 24 m.

GPS N 49°48’27″ , E 18°43’18″

Dwór Dębowiecpomnikowy dąb przy Dworze Dębowiecpień pomnikowego dębu rosnącego przy Dworze Dębowiecpark przy Dworze Dębowiec - pień pomnikowego dębu

W polu, na tzw. „Dolcach”, rośnie pomnikowy dąb (w towarzystwie drugiego, mniejszego) o obwodzie 422 cm i wysokości 19 m. Drzewo jest niestety w złym stanie zdrowotnym – w koronie widoczny jest posusz, pień posiada spore ubytki, widoczny jest grzyb.

GPS N 49°48’15″ , E 18°43’27″

pomnikowy dąb w okolicy Dębowcapień pomnikowego dębu rosnącego na tzw. Dolcach

Niedaleko Dworu Dębowiec, obok zabudowań gospodarczych przy ul. Rolniczej, rośnie pomnikowy dąb o obwodzie 555 cm i wysokości 26 m. Na pniu tego okazu znajdują się chyba wszystkie generacje tabliczek z napisem „Pomnik Przyrody”

GPS N 49°48’34″ , E 18°43’22″

pomnikowy dąb rosnący przy ul. Rolniczej w Dębowcupomnikowy dąb przy ul. Rolniczej w Dębowcupień pomnikowego dębu rosnącego przy ul. Rolniczej w Dębowcuul. Rolnicza w Dębowcu - pień pomnikowego dębutabliczki na pomnikowym dębie w Dębowcu

Ostatnie pomnikowe drzewo rośnie przy ul Szkolnej na północnym krańcu wsi, obok bramy dużego gospodarstwa zlokalizowanego obok leśniczówki. Dąb mierzy w obwodzie 426 cm.

GPS N 49°49’54″ , E 18°43’40″

pomnikowy dąb przy ul. Szkolnej w Dębowcuul. Szkolna w Dębowcu - pomnikowy dąbpień pomnikowego dębu przy ul. Szkolnej w Dębowcu

Dęby: Mieszko i Przemko w Kończycach Wielkich (gm. Hażlach, śląskie).

W poprzednim artykule pisałem o najgrubszym i najstarszym buku pospolitym znajdującym się w województwie śląskim. Dzisiejszy wpis dotyczy innego, rekordowego śląskiego drzewa. Mowa tu o ogromnym dębie szypułkowym o nazwie „Mieszko”, rosnącego (w towarzystwie drugiego pomnikowego dębu „Przemko”) w Kończycach Wielkich, w gminie Hażlach (pow. cieszyński, śląskie). Ciekawym zabytkiem w tej miejscowości jest barokowo – klasycystyczny pałac, wybudowany przez Jerzego Fryderyka Wilczka na przełomie XVII i XVIII w., przebudowany w wieku XIX. Od 2007 r. obiekt należy do prywatnych właścicieli.

Wokół budowli powstał angielski park krajobrazowy z drzewostanem złożonym z rodzimych gatunków.

Na skraju tego parku, przy ulicy Dolnej, zlokalizowane są dwa wymienione wcześniej wspaniałe dęby. Dojazd do pomnikowych okazów jest nieco skomplikowany, ustawione na skrzyżowaniach we wsi drogowskazy ułatwiają ich odnalezienie.

GPS N 49°50’20.1″ , E 18°38’28.6″

Sędziwe drzewa rosną tuż przy drodze, na zboczu opadającym do pobliskiej rzeki Piotrówki.

Sędziwe drzewa otoczono płotem, wykonano schodki ułatwiające zejście, ustawiono stół z dwoma ławkami z wyrzeźbionymi imionami drzew. Obok miejsca odpoczynku posadowiono tablicę opisującą okazy, jednak zawarte na niej informacje zawyżają wiek, wysokość, jak i obwód okazów.

Grubszy dąb – „Mieszko” mierzy w obwodzie 856 cm, wysokość drzewa 30 m, szacunkowy wiek 400 – 600 lat. To najgrubsze i najstarsze drzewo tego gatunku w województwie śląskim, jego obwód lokuje go w pierwszej dwudziestce najokazalszych dębów szypułkowych w Polsce.

Od strony południowej „Mieszko” wykształcił potężne napływy korzeniowe.

Dolna część pnia „Mieszka” jest wewnątrz pusta. Od strony północnej widoczny jest podłużny ubytek, z którego wyrastają grzyby.

Dąb „Przemko” mierzy w obwodzie 547 cm, wysokość drzewa 29 metrów, szacunkowy wiek 300 – 350 lat. Na drzewie wisi drewniana, wiekowa kapliczka.

Kończyce Wielkie - dąb Przemkopień dębu Przemko

W przypałacowym parku i jego najbliższych okolicach rośnie jeszcze kilka innych pomnikowych dębów. Niestety, nie miałem czasu ich wszystkich odnaleźć. Poniżej okaz rosnący przy ul. Zamkowej.