Pomniki przyrody w Nietkowie (gm. Czerwieńsk).

Nietków to duża wieś oddalona o 6 km od miasta Czerwieńsk – siedziby gminy w pow. zielonogórskim (lubuskie). Miejscowość może się pochwalić starą metryką (pierwsze wzmianki o wsi pochodzą z 1305 r.), niedawno obchodzono 700 – lecie Nietkowa.

Z nielicznych zabytków należy wymienić zlokalizowany w centrum wsi neogotycki kościół z 1867 r.

Teren przykościelny ozdabia pomnikowy dąb szypułkowy zrośnięty z 3 pni.

GPS N 52°01′35″, E 15°20′39″

Poszczególne pnie tego dębu mierzą w obwodzie 390, 330, 300 cm, wysokość drzewa ok. 26 metrów.

Naprzeciw kościoła rozciąga się park o powierzchni ok. 2,4 ha, przylegający do nieistniejącego już pałacu. O dawnej świetności założenia parkowego świadczy zachowana dekoracyjna brama wjazdowa.

W jej filary wmontowano dwie całopostaciowe płyty nagrobne z XVI wieku, z wizerunkami Hansa von Rothenburg i jego żony Benedykty von Breiten Landenburg.

Oś widokową parku w Nietkowie flankują dwa wspaniałe buki w formie zwisającej Pendula. To dekoracyjna odmiana w której gałęzie mogą i często sięgają do samej ziemi.

Wszechobecną zieleń przełamuje buk w odmianie purpurowej.

Z całego drzewostanu parku tylko jedno drzewo wyróżniono statusem pomnika przyrody. Jest nim platan klonolistny o obwodzie 420 cm i wysokości ok. 30 metrów.

GPS N 52°01′39″, E 15°20′38″

Ponadto w parku można podziwiać aleję złożona ze starych lip, sędziwy okaz cisa, dąb czerwony, wiele okazów robinii białej i kasztanowca.

W lesie, ok. 200 m na południe od kościoła, rośnie pomnikowy bluszcz pospolity, opleciony na dębie. Aby do niego trafić, należy przy kościele kierować się na drogę do Leśniowa Wielkiego i na wysokości tablicy oznaczającej koniec Nietkowa skręcić w lewo. Bluszcz rośnie 100 metrów od drogi, na szczycie dość stromej skarpy.

GPS N 52°01′27″, E 15°20′41″

Bluszcz wije się po drzewie do wysokości ok. 14 m, obwód pnącza przy ziemi to 50 cm.

W południowo – wschodnim krańcu wsi, niedaleko leśniczówki przy ul. Naftowej, znajduje się grupa 3 pomnikowych dębów szypułkowych. Nie należą do szczególnie okazałych – ich obwody wynoszą 320, 295, 280 cm, wysokość tych drzew 29, 28, 28 m. Rosną w otoczeniu niskiego, ale bardzo gęstego drzewostanu i w sezonie wegetacyjnym są trudne do sfotografowania.

GPS N 52°00′50″, E 15°22′26″

1.5 km na zachód od tych dębów, w oddziale leśnym 464j, leży pomnikowy głaz narzutowy o obwodzie 8 metrów. Więcej o tym eratyku w następnym artykule.

Park Miejski w Szprotawie.

Szprotawę, jak i wiele innych miast o średniowiecznym rodowodzie otaczał pas umocnień obronnych. Wraz z rozwojem technik wojennych (a w szczególności artylerii) fortyfikacje miejskie traciły sens i hamowały rozwój miasta. Z tego tytułu, w XIX w. władze Szprotawy podjęły decyzję o rozbiórce murów miejskich. Pomiędzy linią murów obronnych a rzeką Szprotawą (pełniącą funkcję fosy) urządzono założenie parkowe z licznymi egzotycznymi drzewami, fontannami, grotą i innymi atrakcjami. W latach 2006 – 2008 Park Miejski odrestaurowano tworząc znakomite miejsce do odpoczynku, spacerowania i zabawy dla dzieci.

Naszą wędrówkę po Parku Miejskim rozpoczniemy przy Bramie Żagańskiej, usytuowanej w południowej części starego miasta. Warto zwrócić uwagę na wmurowane kamienne kule armatnie, pochodzące prawdopodobnie z czasu oblężenia miasta w XV w.

Kierujemy się w ulicę Ogrodową, spacerując zobaczymy fontannę, stylową altanę oraz ogródek jordanowski.

W drzewostanie tej części parku, oprócz gatunków rodzimych, podziwiać możemy choinę kanadyjską , klon jesionolistny oraz grupę miłorzębów dwuklapowych. Rozpoznanie poszczególnych gatunków ułatwią nam ustawione obok okazów tabliczki. Wspomniane 3 miłorzęby dwuklapowe posiadają status pomnika przyrody.

Poszczególne egzemplarze mierzą w obwodzie 212, 210, 180 cm, przy wysokości 14 – 15 metrów.

Miłorzęby dwuklapowe zwane również japońskimi posiadają charakterystyczne, niepodobne do innych gatunków liście.

Na murach Baszty Zachodniej (skrzyżowanie Ogrodowej z Mickiewicza) rośnie sędziwy bluszcz objęty ochroną pomnikową.

Obwód pnia 60 cm, wiek oszacowano na 160 lat (starszy od Bluszczu Kolejarzy ?)

W pobliżu mostu na rzece Szprotawie, rośnie rzadki okaz dębu szypułkowego w odmianie stożkowej (inne nazwy to dąb piramidalny, kolumnowy).

Poniżej, nad brzegiem Szprotawy kilka egzemplarzy skrzydłorzecha kaukaskiego, w dalszej części parku ujrzymy okazy żywotnika, miłorzębu, platana oraz zaliczymy spacer wzdłuż alei kasztanowcowej. Nie można również pominąć sędziwego dębu szypułkowego o statusie pomnika przyrody, rosnącego na wysokości ul. B. Kozaka.

Okaz mierzy w pierśnicy 490 cm, wysokość drzewa 26 metrów.

Kończąc spacer po parku, przejdźmy jeszcze kładką na drugą stronę rzeki. Na terenie basenu, przy ogrodzeniu, rośnie pomnikowy platan klonolistny.

To wysokie na 27 m drzewo o rozłożystej koronie posiada pień mierzący 460 cm w obwodzie.

Już poza terenem parkowym, ale w granicach starego miasta, znajduje się drugie stanowisko bluszczu pospolitego o statusie pomnika przyrody. Rośnie on ma murach zrujnowanego kościoła ewangelickiego, widoczny jest od strony ul. Żeromskiego.

Powierzchnia bluszczu przekracza 100 m², niestety spora część pnączy jest uschnięta.

Wiele ciekawych drzew, w tym pomników przyrody, rośnie w Parku Słowiańskim w południowo – zachodniej części Szprotawy, ich omówienie wymaga jednak osobnego artykułu.