Pomniki przyrody w Nysie (opolskie).

Nysa położona jest w południowo – zachodniej części województwa opolskiego, na granicy Przedgórza Sudeckiego i Niziny Śląskiej; jest siedzibą władz miejskich, gminnych i powiatowych. Przez miasto przepływa Nysa Kłodzka, której wody spiętrzono na pobliskim Jeziorze Nyskim i oddalonym o kilka kilometrów Jez. Otmuchowskim. Mimo wielkich zniszczeń wojennych (obejmujących 50% zabudowy) miasto może się poszczycić bardzo bogatą kolekcją zabytkowych budowli. Próba nawet pobieżnego ich omówienia przekracza objętość tego artykułu, będąc w Nysie należy obowiązkowo zobaczyć obiekty Twierdzy Nyskiej, Rynek z kamienicami, Bazylikę i stojącą obok dzwonnicę, Wieżę Wrocławską…i długo by jeszcze wymieniać.

Chociaż w mieście nie brakuje terenów zielonych, to lista nyskich pomników przyrody jest dość krótka, liczy bowiem tylko 5 pozycji. Najstarsze i najokazalsze drzewo w tym zestawieniu – dąb szypułkowy – rośnie na rozległym obszarze Parku Miejskiego, nad zachodnim brzegiem Stawu Łabędzi.

Dąb mierzy w obwodzie 406 cm, wysokość drzewa 30 m, szacunkowy wiek – 170 lat.

Ciekawostką dendrologiczną jest pomnikowy okaz miłorzębu dwuklapowego, rosnącego obok przystanku autobusowego przy ul. Piastowskiej, tuż przy skrzyżowaniu z ul. Parkową. Drzewo mierzy w obwodzie 237 cm, wysokość to ok. 20 metrów.

Niemniej interesujący jest pomnikowy okaz buka pospolitego w odmianie zwisającej Pendula. Drzewo rośnie u zbiegu ulic Poniatowskiego i Kościuszki.

Pień tego buka mierzy w obwodzie 335 cm, wysokość drzewa 18 m, wiek ok. 80 lat.

Przy ulicy Słowiańskiej 15 rośnie drugi dąb szypułkowy w Nysie o statusie pomnika przyrody. Obwód okazu wynosi 428 cm, wysokość drzewa 24 m.

Pomnikowa sosna pospolita rośnie na skraju lasu, na tyłach posesji Bukszpanowa 7. Do drzewa można dojść dość stromą ścieżką od strony ul. Berberysowej.

GPS N 50°28′43.1″ , E 17°18′20.4″

Sosna mierzy w obwodzie 258 cm, wysokość drzewa 20 metrów.

Formalnie już poza granicami administracyjnymi miasta Nysa (granica przebiega kilkaset metrów obok, teren leży w obrębie ewidencyjnym Złotogłowice), niedaleko dzielnicy Rochów (Rochus), stoi kościół pw. Matki Bożej Wspomożenia Wiernych. Obok niego rosną dwa pomnikowe buki pospolite o czerwono ubarwionych liściach.

Buki mierzą w obwodzie 320 i 268 cm, wysokość drzew to 30 metrów.

We wsi Hajduki Nyskie (6 km na południe od centrum Nysy) rośnie sędziwa grusza chroniona jako pomnik przyrody. Więcej o niej w następnym artykule.

Arboretum w Lipnie (gm. Niemodlin, opolskie).

Pod koniec XVIII w. właściciel dóbr niemodlińskich hrabia Jan Nepomucen Karol Praschma postanowił przekształcić dawny zwierzyniec na modny w tym czasie park krajobrazowy w stylu angielskim. Cześć rozległego założenia przeznaczył na stworzenie parku dendrologicznego z kolekcją drzew ze strefy umiarkowanej Ameryki Północnej, Azji, Europy Południowej. Obecnie arboretum (4,18 ha) znajduje się w administracji Nadleśnictwa Tułowice, jest ogólnodostępne (darmowe) w porze dziennej, przez cały rok. Dojazd do arboretum jest dobrze oznakowany (najłatwiej trafić z Niemodlina ul. Daszyńskiego), na miejscu obok zabytkowego budynku przygotowano parkingi.

GPS N 50°36’58” , E 17°36’16”

Spacerując wytyczoną ścieżką przyrodniczą możemy się zapoznać z 95 gatunkami drzew i krzewów.

Przez arboretum przepływa strumień, nad którym przerzucono kilka uroczych mostków.

Ozdobą arboretum w Lipnie jest kolekcja różaneczników, szczególnie pięknych w okresie kwitnienia.

Przy ogrodzeniu arboretum ustawiono wieżę widokową, z której można podejrzeć staw Zofia.

Statusem pomników przyrody w arboretum uhonorowano 4 okazy drzew: żywotnik olbrzymi, jałowiec wirginijski, tulipanowiec amerykański, miłorząb dwuklapowy. Przyjmuje się, że zostały one posadzone w pierwszych latach istnienia parku dendrologicznego (ok. 1782 r.) i w obrębie swojego gatunku należą do najstarszych egzemplarzy w Polsce. Wyjątkowo okazale prezentuje się pomnikowy żywotnik olbrzymi, rosnący nad strumieniem, tuż przy wejściu do arboretum.

Drzewo mierzy w obwodzie 442 m, wysokość okazu 34 m, wiek ok. 230 lat.

W pobliżu żywotnika rośnie prawdopodobnie najstarszy w Polsce okaz jałowca wirginijskiego. Drzewo – pomnik przyrody – mierzy w pierśnicy 218 cm, wysokość jałowca 28 metrów.

Dziwnym pokrojem charakteryzuje się pomnikowy tulipanowiec amerykański. Na wysokości 4 m z masywnego pnia wyrasta potężny konar, który u nasady przykryto daszkiem zabezpieczającym przed deszczem.

Tulipanowiec mierzy w obwodzie 485 cm, wysokość drzewa 32,5 m.

Ostatni pomnikowy okaz – miłorząb dwuklapowy – rośnie przy ogrodzeniu budynku dawnej leśniczówki. Dobrze widoczny jest również z okolicy parkingu.

Miłorząb posiada prosty pień o obwodzie pierśnicowym 258 cm, wysokość drzewa 28 m.